Nhà nước khuyến khích và tạo điều kiện để người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, đồng thời quản lý chặt chẽ hoạt động của các doanh nghiệp dịch vụ. Doanh nghiệp không tổ chức giáo dục định hướng hoặc không cấp chứng chỉ hoàn thành khóa học giáo dục định hướng cho người lao động trước khi xuất cảnh có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đến 20 triệu đồng cho mỗi người lao động vi phạm, tối đa 200 triệu đồng theo điểm a khoản 2 Điều 49 Nghị định 283/2026/NĐ-CP — văn bản hiện hành về xử phạt trong lĩnh vực này (có hiệu lực từ 10/9/2026, thay thế Nghị định 12/2022/NĐ-CP).
1. Chính sách của Nhà nước về đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài
Theo Điều 4 Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng 2020, chính sách của Nhà nước bao gồm: khuyến khích nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ thuật của người lao động; mở rộng thị trường lao động ngoài nước; bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động; đồng thời tăng cường quản lý, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Doanh nghiệp chỉ được hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài khi được cấp Giấy phép và đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Luật.
Dịch vụ liên quan
Tư vấn hợp đồng thương mại
Nếu anh/chị đang chuẩn bị ký, rà soát hoặc phát sinh tranh chấp từ hợp đồng, ANT Legal có thể hỗ trợ kiểm tra điều khoản, rủi ro pháp lý và đề xuất phương án xử lý phù hợp trước khi thương lượng hoặc khởi kiện.
2. Doanh nghiệp dịch vụ phải tổ chức giáo dục định hướng cho người lao động
Giáo dục định hướng là nghĩa vụ bắt buộc của doanh nghiệp dịch vụ trước khi đưa người lao động xuất cảnh. Nội dung giáo dục định hướng bao gồm các kiến thức cần thiết về phong tục, tập quán, pháp luật của nước tiếp nhận, hợp đồng lao động, quyền và nghĩa vụ của người lao động, cũng như các kỹ năng xử lý tình huống khi làm việc ở nước ngoài. Sau khi hoàn thành, doanh nghiệp phải cấp chứng chỉ hoàn thành khóa học giáo dục định hướng cho người lao động theo quy định.
Đây là một trong các điều kiện để bảo đảm người lao động hiểu rõ quyền lợi, nghĩa vụ và rủi ro trước khi đi làm việc ở nước ngoài, đồng thời là căn cứ để cơ quan quản lý nhà nước kiểm tra, giám sát hoạt động của doanh nghiệp dịch vụ.
3. Không tổ chức giáo dục định hướng bị phạt bao nhiêu?
Theo điểm a khoản 2 Điều 49 Nghị định 283/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, doanh nghiệp dịch vụ không tổ chức giáo dục định hướng hoặc không cấp chứng chỉ hoàn thành khóa học giáo dục định hướng cho người lao động trước khi đi làm việc ở nước ngoài theo quy định bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng cho mỗi người lao động vi phạm, nhưng tối đa không quá 200.000.000 đồng.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần lưu ý một số mức phạt liên quan khác tại Điều 49 Nghị định 283/2026/NĐ-CP, đơn cử: không cập nhật thông tin người lao động trên hệ thống cơ sở dữ liệu bị phạt từ 3 triệu đến 5 triệu đồng; các hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn (thu tiền trái phép của người lao động, đưa người lao động đi làm việc vượt số lượng đã đăng ký…) có khung phạt cao hơn nhiều và có thể bị đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Lưu ý về quy định chuyển tiếp: Nghị định 283/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 10/9/2026 và thay thế Nghị định 12/2022/NĐ-CP. Đối với hành vi xảy ra trước thời điểm này, việc áp dụng văn bản xử phạt thực hiện theo quy định chuyển tiếp tại Điều 67 của Nghị định 283/2026/NĐ-CP (áp dụng văn bản có hiệu lực tại thời điểm thực hiện hành vi vi phạm đối với hành vi đã kết thúc trước ngày hiệu lực).
Lưu ý khi áp dụng quy định pháp luật hiện hành
Nội dung bài viết được trình bày theo hướng tham khảo, giúp người đọc hiểu vấn đề pháp lý ở mức tổng quan. Thẩm quyền cấp Giấy phép hoạt động dịch vụ hiện nay thuộc Bộ Nội vụ (chức năng quản lý nhà nước về lao động đã được chuyển giao từ năm 2025). Trường hợp cần xác định chính xác nghĩa vụ, mức phạt và thủ tục áp dụng cho doanh nghiệp của mình, Quý khách nên liên hệ luật sư của ANT Legal qua số 0966.475.966 để được kiểm tra và tư vấn trước khi thực hiện.
Rủi ro thường gặp cần lưu ý
– Áp dụng nhầm Nghị định 12/2022/NĐ-CP (đã hết hiệu lực từ 10/9/2026).
– Không lưu giữ đầy đủ hồ sơ, danh sách người lao động đã tham gia giáo dục định hướng và chứng chỉ đã cấp.
– Nhầm lẫn thẩm quyền cấp phép (Bộ Nội vụ thay cho Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội trước đây).
– Vi phạm quy định chuyển tiếp đối với các hồ sơ phát sinh trước ngày 10/9/2026.
ANT Legal có thể hỗ trợ gì?
ANT Legal hỗ trợ doanh nghiệp dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài rà soát điều kiện hoạt động, hoàn thiện hồ sơ xin cấp Giấy phép, xây dựng chương trình giáo dục định hướng đúng quy định và xử lý các vấn đề phát sinh với cơ quan quản lý. Để được tư vấn nhanh, Quý khách có thể liên hệ luật sư qua số 0966.475.966.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp đưa người lao động đi nước ngoài có bắt buộc tổ chức giáo dục định hướng không?
Có. Giáo dục định hướng là nghĩa vụ bắt buộc của doanh nghiệp dịch vụ trước khi đưa người lao động xuất cảnh; sau khi hoàn thành, doanh nghiệp phải cấp chứng chỉ hoàn thành khóa học giáo dục định hướng cho người lao động theo quy định.
Không tổ chức giáo dục định hướng bị phạt bao nhiêu?
Phạt tiền từ 10 triệu đến 20 triệu đồng cho mỗi người lao động vi phạm, tối đa 200 triệu đồng (điểm a khoản 2 Điều 49 Nghị định 283/2026/NĐ-CP).
Giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi nước ngoài nộp tại cơ quan nào?
Doanh nghiệp chỉ được hoạt động dịch vụ sau khi được cấp Giấy phép; cơ quan cấp Giấy phép hiện nay là Bộ Nội vụ (chức năng quản lý nhà nước về lao động đã được chuyển giao từ năm 2025).
Bài viết liên quan
Điều kiện cấp giấy phép hoạt động dịch vụ việc làm
Các hoạt động của doanh nghiệp dịch vụ việc làm
Công ty được yêu cầu thử việc đối với người lao động giao kết hợp đồng lao động có thời hạn dưới 01 tháng không?
